Komisarz FDA Makary zmuszony do rezygnacji po fiasku związanym z vape

Komisarz FDA Martin Makary zrezygnował, po licznych doniesieniach, że prezydent Trump i sekretarz zdrowia i usług ludzkich (HHS) Robert F. Kennedy Jr. zgodzili się na jego zwolnienie. Według POLITICO, to Kennedy podjął ostateczną decyzję.

Do czasu, gdy zostanie nominowany stały zastępca, regulator żywności FDA Kyle Diamantas będzie pełnił funkcję komisarza.

Makary, wcześniej chirurg trzustkowy i profesor na Uniwersytecie Johna Hopkinsa, został wybrany przez Trumpa za swoją otwartą krytykę establishmentu medycznego. Mówił i pisał na wiele tematów, w tym o nadmiernym leczeniu w Stanach Zjednoczonych, reformie edukacji medycznej i nadużywaniu antybiotyków.

Podczas pandemii COVID-19, Makary pojawił się w Fox News, by krytykować politykę szczepionkową i nakazy noszenia masek, i zyskał zwolenników z obozu Trumpa oraz fanów Kennedy'ego, który ostatecznie został wybrany na lidera agencji zdrowotnych Trumpa. Makary był uważany za naturalnego kandydata do administracji Trumpa.

W końcu jednak—po nieco ponad 13 miesiącach pracy—Makary zdołał zawieść lub obrazić prawie każdego pracownika FDA, zainteresowanego branży, grupy interesów specjalnych oraz urzędnika administracji Trumpa związanych z regulacją żywności, leków i tytoniu.

Komisarz FDA, który ufał anegdotom ponad danymi

W świecie wapowania, Makary szybko przekształcił się z całkowicie nieznanego w publicznego wroga numer jeden.

Podczas przesłuchania potwierdzającego w Senacie 6 marca 2025 roku, Makary powiedział Komisji Zdrowia, Edukacji, Pracy i Emerytur (HELP), że Stany Zjednoczone zostały "zalane" chińskimi produktami do waporyzacji.

„Nie mamy pojęcia, co jest w tych produktach,” powiedział Makary, „a zdrowie publiczne nawet nie będzie w stanie ich zbadać, ponieważ badania zdrowia publicznego zajmują tak długo, aby nadrobić zaległości. Ale to jest bardzo niepokojące i to nie w porządku, że produkty są zabronione w Chinach, a jednak są produkowane i wysyłane do Stanów Zjednoczonych. 

„Jest kilka rzeczy, które FDA może zrobić, aby spróbować rozwiązać ten problem” – kontynuował. „Przede wszystkim Biuro Inspekcji i Dochodzeń ma wielu ludzi z bronią, prowadzą egzekucję i naloty, i musimy – we współpracy z [Departamentem Sprawiedliwości] i innymi obszarami egzekwowania prawa – spróbować rozwiązać ten problem nielegalnych produktów na naszym rynku.”

Po jego potwierdzeniu, Makary rzeczywiście zachęcił „ludzi z bronią” do zaangażowania się. FDA zarekwirowała importowane produkty w bezprecedensowych liczbach, i połączyła siły z Biurem Alkoholów, Tytoniu, Bronię i Materiałami Wybuchowymi (ATF) oraz Amerykańską Służbą Marszałkowską, aby przeprowadzać zbrojne naloty na dystrybutorów e-papierosów w całym kraju w zeszłym wrześniu.

Między inauguracją Trumpa 20 stycznia a 19 sierpnia 2025 roku, FDA Trumpa/Makary wydała ponad 40 nowych zamówień o odmowie marketingu (MDO) dla produktów do wapowania wyprodukowanych w USA, a ostatecznie zakończyła praktykę publicznego wymieniania nowych MDO—zostawiając nas bez dokładnego liczenia produktów wycofanych z rynku między tym a teraz.

Jedną z najbardziej dziwacznych akcji przeciwko vapowaniu Makarego było jego publiczne kwestionowanie zeszłego września szacownej Narodowej Młodzieżowej Ankiety Tytoniowej, wspólnej corocznej ankiety FDA i Centrów Kontroli i Prewencji Chorób (CDC) wśród uczniów szkół średnich i podstawowych. 

Dokładność badania jest szeroko uważana za godną zaufania—zarówno przez zwolenników wapowania, jak i przeciwników wapowania, ale Makary powiedział, że metodologia badania użyta przez „Biden CDC” była wadliwa, a uzyskalibyśmy bardziej naukowo wiarygodne liczby, pytając rodziców i uczniów, co myślą.

“Kiedy rozmawiam z rodzicami, nauczycielami i dziećmi w szkołach średnich,” powiedział Makary, “słyszę, że 20 procent…40 procent dzieci w szkole średniej…50 procent dzieci w szkole średniej. To jest epidemia, której jeszcze nie do końca rozumiemy.”

Komisarz FDA, który uważa anegdoty za bardziej wiarygodne niż dane FDA i CDC, to z pewnością coś nowego pod słońcem.

Czy polityka vapingowa była zgubą Makary’ego?

Na końcu, może to jego sprzeciw wobec e-papierosów go zrujnował - albo przynajmniej doprowadził do punktu krytycznego jego już chwiejnej pozycji w administracji. 

Naukowcy z FDA Center for Tobacco Products (CTP) zalecili autoryzację Glas G2 age-gated pod vape i kilka podów, w tym dwa o smakach jagodowym i mango. Jednak Makary zablokował zamówienia marketingowe na pody z dodatkiem smakowym, pomimo wszystkich dowodów sugerujących, że produkty te nie stanowią poważnego ryzyka dla młodzieży.

Pracownicy Białego Domu, chętni do pomocy w dotrzymaniu obietnicy Trumpa, aby „uratować wapowanie”, poparli tę sprawę i doradzili Trumpowi, że Makary stał się „problemem dla administracji,” zgodnie z doniesieniami Wall Street Journal. Ostatecznie Trump najwyraźniej się zaangażował, Makary ustąpił, a smaki Glas zostały zatwierdzone do sprzedaży w zeszłym tygodniu.

Umieranie na krzyżu mango vapes ładnie przygotuje Makarego na karierę po FDA w kontroli tytoniu, jeśli zdecyduje się na to, ale niewielu poza tym kultem prohibicyjnym będzie żałować jego przejścia z FDA.

„Nie będzie za nim tęsknić żadna osoba pracująca w karierze,” powiedział pracownik FDA POLITICO w piątek. „I tylko będziemy tego żałować, gdy uda im się znaleźć kogoś gorszego.”