Wojna Bloomberga z vapingiem rozszerza się na Amerykę Łacińską i poza nią.

W Ameryce Łacińskiej istnieje ustalony, stabilny rynek e-papierosów, który współistnieje z przepisami zakazującymi handlu produktami do e-palenia. Tak jest we wszystkich krajach Ameryki Łacińskiej, z wyjątkiem Kostaryki i Kolumbii. Nieformalne środowisko „braku regulacji”, które służyło vapom i przemysłowi e-palenia w Ameryce Łacińskiej — oraz w wielu krajach o niższych i średnich dochodach (LMIC) na całym świecie — jest bardzo różne od środowiska w krajach wysokodochodowych, takich jak Stany Zjednoczone, Kanada i większość krajów europejskich.

Te zakazy nie są w większości czasu surowo egzekwowane, ponieważ egzekwowanie prawa jest pobłażliwe, a organy regulacyjne, które powinny je egzekwować, nie mają zasobów i personelu, aby to zrobić (nie ma porównania z FDA). Chociaż sprzedaż e-papierosów jest, ściśle mówiąc, poza prawem, nie są to operacje czarnego rynku prowadzone przez zorganizowanych przestępców, ale małe firmy prowadzone przez sprzedawców działających w ramach dużych, nieuregulowanych rynków nieformalnych, panujących w regionie.

Sprzeciw wobec e-palenia był (i wciąż jest) ostry i emocjonalny, ale jest ograniczony do zorganizowanych grup przeciwników tytoniu, które twierdzą, że walczą z przemysłem tytoniowym (który błędnie twierdzą, że promuje e-palenie). Są to organizacje pozarządowe (NGO) sponsorowane przez Bloomberg Philanthropies i powiązane z nimi organizacje charytatywne, takie jak Kampania na rzecz Dzieci Wolnych od Tytoniu, działające w synergii z małymi, ale wpływowymi grupami specjalistów ds. zdrowia skupionymi w sekcjach kontroli tytoniu instytucji publicznej ochrony zdrowia rządu.

Tzw. kryzys EVALI w USA stworzył „idealną burzę”, która zakłóciła wcześniejszy spokój „braku regulacji” w Ameryce Łacińskiej. EVALI wypchnęło wiadomość anty-e-papierosową na najwyższe szczeble rządu i wywołało publiczną reakcję lęku i podejrzenia wobec e-palenia. (Dwa czynniki prawdopodobnie złagodziły ten kryzys do pewnego stopnia: (1) w regionie nie odnotowano przypadków EVALI, oraz (2) atak na e-palenie był bezpośrednio zidentyfikowany z rządami, które są głęboko nieufne wobec dużych sektorów społeczeństwa.)

Gdy pandemia COVID-19 dotarła do krajów Ameryki Łacińskiej (na początku marca 2020), ataki motywowane EVALI ustały; ponieważ instytucje zdrowotne nagle musiały zmierzyć się z prawdziwą globalną pandemią, zostały zmuszone do tymczasowego odłożenia e-palenia na boczny tor. Grupy przeciwników e-palenia chciałyby wykorzystać COVID-19 jako nową okazję do ataku na e-palenie, aby kontynuować ofensywę EVALI, ale musiały stawić czoła faktowi, że dane jednoznacznie pokazały inne czynniki (wiek, cukrzyca, otyłość) jako bardziej determinujące czynniki ryzyka niż e-palenie (czy nawet palenie tytoniu). To, w połączeniu z brakiem zarejestrowanych przypadków poważnie chorych lub zmarłych vaporów na COVID-19, dotychczas uniemożliwiło im powtórzenie sztuczki EVALI.

Bilioner Michael Bloomberg jest dobrze znaną osobą publiczną w USA. Niemniej jednak, większość Amerykanów nie jest świadoma przytłaczającego wpływu jego filantropii na politykę zdrowia publicznego (cukier, żywność i tytoń/nikotyna) w Ameryce Łacińskiej oraz w innych krajach LMIC na całym świecie. Ten wpływ jest wywierany poprzez polityczny ramy Światowej Organizacji Zdrowia (WHO), bezpośrednio lub pośrednio poprzez różne finansowane przez Bloomberga NGO.

Są strukturalne powody, dla których filantropia Bloomberga koncentruje swoje wysiłki na LMIC: (1) te kraje często przyjmują zewnętrzne fundusze prywatne z powodu chronicznego braku zasobów i personelu w swoich ministerstwach zdrowia i instytucjach ochrony zdrowia publicznego oraz (2) większość rządów LMIC to reżimy niedemokratyczne, z pionowymi, nieprzejrzystymi biurokracjami zdrowia publicznego, zawsze gotowymi do negocjacji. Zatem wszystko, co jest potrzebne, aby polityka była oficjalnie uchwalona, to lobbowanie i przekonanie szefa rządu lub wystarczająco wpływowej grupy wśród wysokich urzędników zdrowia.

Aby uzyskać wyobrażenie o rodzaju polityk dotyczących e-palenia (i innych niepalnych produktów nikotynowych i tytoniowych), które filantropia Bloomberga rekomenduje dla LMIC za pośrednictwem WHO, warto zbadać dokument zatytułowany "Kiedy zakazy są najlepsze,” opracowany przez The Union, prywatną agencję otwarcie finansowaną przez Bloomberga. The Union oferuje pełny plan polityki dotyczący e-papierosów i podgrzewanych produktów tytoniowych (HTP, również znanych jako produkty tytoniowe heat-not-burn), doradzając rządom LMIC, że zakazy są lepsze niż regulacje.

The Union uzasadnia całkowity zakaz argumentami rzekomo opartymi na potrzebie przestrzegania zaleceń polityki kontroli tytoniu Ramowej Konwencji o Kontroli Tytoniu (FCTC), międzynarodowego traktatu dotyczącego regulacji tytoniu sponsorowanego przez WHO, który został podpisany przez ponad 180 krajów, w tym większość LMIC. Na pierwszy rzut oka te argumenty mogą wyglądać rozsądnie, ale bliższe zbadanie ujawnia, że są to prawdziwe przepisy prowadzące do katastrofy.

Dowody na to, że zalecenia The Union są traktowane poważnie przez władze zdrowotne w Ameryce Łacińskiej, dostarcza stopniowe zaostrzenie ostatnich ustaw anty-e-papierosowych, które pasują do wyraźnej strategii zakazu w regionie. Konkretnym przykładem jest meksykański zakaz importu e-papierosów i podgrzewanych produktów tytoniowych (i ich substancji), uchwalony na mocy dekretu prezydenckiego 19 lutego. Meksykański rząd otrzymał oficjalną pochwałę 31 maja (Światowy Dzień Bez Tytoniu WHO) od WHO za wprowadzenie tego zakazu importowego.

Oprócz przewidywalnego fałszywego twierdzenia (obecnego praktycznie we wszystkich dokumentach WHO), że ENDS są rodzajem konspiracyjnego konia trojańskiego stworzonego przez Wielki Tytoń, aby zwerbować nowych konsumentów, kusząc młodzież, dokument opracowany przez The Union argumentuje, że zakaz ENDS jest lepszy niż regulowanie ich z tych powodów:

Chociaż te argumenty zawierają jądro prawdy, bliższa analiza ujawnia ich wysoki potencjał szkodliwości.

Przede wszystkim dokument rozpoczyna się fałszywą tezą, zaprzeczając, że użycie e-papierosów jest znacznie bezpieczniejsze niż palenie papierosów tytoniowych, co jest faktem, a nie hipotezą ani teoretyczną możliwością.

Po drugie, prawdą jest, że cele w zakresie kontroli tytoniu nie są wdrażane tak efektywnie w krajach o niskich i średnich dochodach (LMIC) jak w Wielkiej Brytanii. Prawdą jest także, że ministerstwa zdrowia dysponują małymi zasobami. Niemniej jednak te warunki tworzą idealny scenariusz sprzyjający regulacji, która zapewni dorosłym palaczom legalny dostęp do produktów do wapowania. Regulowanie, a nie zakazywanie e-papierosów, pozwoli palaczom, z własnej inicjatywy i bez kosztów dla zasobów publicznych, wybrać przejście na produkty o niższym ryzyku. Jeśli skuteczna kontrola tytoniu oznacza mniej palaczy, wapowanie tworzy sytuację korzystną dla obu stron, która wzmacnia kontrolę tytoniu, nie pozbawiając lokalnych instytucji zdrowia publicznego cennych zasobów.

Po trzecie, prohibicja jest znacznie droższa niż regulacja pod względem zasobów publicznych: musi być egzekwowana i monitorowana, a także pozbawia rządy potrzebnych dochodów podatkowych. Ponadto, biorąc pod uwagę roz rampant korupcję w publicznych instytucjach LMIC, zaoszczędzone zasoby dzięki unikaniu regulacji prawdopodobnie nie zostaną przekierowane na kontrolę tytoniu. Równowaga kosztów w debacie na temat regulacji a prohibicji nie może opierać się tylko na celach kontroli tytoniu, jak zdefiniowano w FCTC. Musi także uwzględnić cały zakres negatywnych skutków prohibicji: czarny rynek, przestępczość, brak kontroli jakości i wzrost użycia przez nieletnich. Zdecydowanie sytuacja na przegranej.

Po czwarte, prohibicja produktów do wapowania sprzyja paleniu papierosów tytoniowych, ponieważ produkty do wapowania konkurują z papierosami tytoniowymi—niewiele zysku dla postępu w kontrolowaniu tytoniu. Ministerstwa zdrowia w LMIC nie muszą nawet promować e-papierosów, lecz po prostu regulować ich rynek i koncentrować się jedynie na ściganiu pozostałego nielegalnego sektora. Władze zdrowotne mogą działać na rzecz realizacji celów FCTC, koncentrując się na tych, którzy nadal palą.

Główną wadą zaleceń Unii (i wszystkich podobnych dokumentów politycznych na temat wapowania produkowanych przez biurokratów WHO i agencje finansowane przez Bloomberga) jest brak odpowiedniego uwzględnienia rzeczywistości rynków i konsumentów w LMIC. Oprócz społecznych szkód, jakie mogą spowodować, ich zalecenia polityczne prawdopodobnie zderzą się z rzeczywistością w krajach takich jak Meksyk, Indie, Brazylia, RPA czy Nigeria. To jest bardzo nieetyczne, aby traktować prawdopodobne negatywne (niezamierzone) konsekwencje jako jedynie szkody uboczne, które warto zaakceptować jako część wspaniałej misji stworzenia świata wolnego od nikotyny.

Bloomberg i towarzysze podróży kontrolujących tytoń odrzucają wszelką krytykę jako naiwność lub oskarżając krytyków o bycie frontami przemysłu tytoniowego. Jednak, jakkolwiek dobrze to może być intencjonalne, finansowanie przez filantropię Bloomberga musi być zadeklarowane jako poważny konflikt interesów, i musi podlegać tej samej kontroli i odpowiedzialności, co każde inne źródło finansowania.